FUKUYAMA

Met buitengewoon veel belangstelling heb ik het nieuwste boek van Fukuyama gelezen “Het Liberalisme en zijn schaduwzijden”.

Ik kreeg het op mijn verjaardag en dacht even, mmm zo’n zwaar boek….  Heb ik nog wel zin om mij nu weer te verdiepen in het liberalisme. Immers, mijn hele werkende leven was doordrenkt van “Het Liberalisme”. Vanaf mijn 32^ste  heb ik ontelbaar veel avonden in kroegjes, zaaltjes en hele grote Jaarbeurshallen gestaan om het Liberalisme te “verkondigen”.

 Dus aarzelend begon ik het boek te lezen. Het vergt zorgvuldig lezen, elke dag een paar bladzijden. En…. ik vind het een geweldig boek en heb het  met zeer veel aandacht en plezier gelezen.

Het is eigenlijk onmogelijk om hier uit te leggen waarom het mij zo boeide, dus alles wat hieronder staat is “uit zijn verband gerukt”  maar toch wil ik erover schrijven:
Fukuyama is een fel tegenstander van het neoliberalisme en hij legt omstandig uit hoe dat eigenlijk onterecht is binnen geslopen in de liberale wereld. Ik ben het daar gloeiend mee eens.
Eén  citaat laat ik nu volgen :

“Er zijn twee normatieve uitgangspunten die de vrijheid van meningsuiting in een liberale samenleving ondersteunen. Het eerste heeft te maken met de noodzaak om te voorkomen dat kunstmatige machtsconcentraties de overhand krijgen over de meningsuiting.

Het tweede is minder voor de hand liggend maar even belangrijk, en dat is de noodzaak voor zowel de regering als de burgers om een persoonlijke zone rond ieder lid van de samenleving te respecteren. Die zone kan worden gedefinieerd als een fundamenteel recht, maar kan beter worden begrepen als een norm dan als een afdwingbaar recht, want het heeft invloed op het persoonlijk gedrag van burgers ten opzichte van elkaar en moet worden beschouwd als een uitbreiding van tolerantie. Deze beide uitgangspuntenzijn bedreigd door technologische verandering in de manier waarop wij nu communiceren, maar ook door andere sociale ontwikkelingen , zoals politieke polarisatie.” ik hoop dat ik zo’n lang citaat mag publiceren volgens de auteursrechten. Geen idee. Ook dit citaat is dus uit zijn verband gerukt, maar wel heel helder als je het langzaam leest.  Het is zo interessant dat Fukuyama zegt dat de vrijheid van meningsuiting beperkt zo moeten worden door een persoonlijk zone rond ieder lid van de samenleving te respecteren. Elke dag kunnen we incidenten mee beleven in en buiten het Nederlands Parlement, waar het totaal ontbreekt aan het respecteren van die persoonlijke zone. Misschien zouden alle Kamerleden Fukuyama moeten lezen. Het is bepaald niet iets wat alleen bij het liberalisme hoort. Hebben mensen nog respect voor elkaar? Dat is de grote vraag.