Al heel lang hebben we hier in huis vijf prachtige antieke klokken. (dat wordt lastig verdelen straks zei één van de dochters onlangs). In principe kunnen ze alle vijf heel goed werken en op dit moment doen ze dat ook allemaal, dankzij het fantastische werk van Melgert Spaander. Hij is een klokkenmaker uit Zutphen (76 jaar) en sinds 2000 zorgt hij voor onze vijf klokken.
Melgert Spaander is niet zo maar een klokkenmaker. Hij is eigenlijk naast het “gewoon” klokken repareren ook een restaurateur van klokken en muziekspeeldozen en nog veel meer. Zijn klanten zijn verspreid over het hele land. Hij onderhoudt ook alle klokken van het Koninklijk Huis. De laatste tien jaar werd hij steeds onrustiger over de vraag, wat moet ik doen met al mijn kennis van uurwerken? Hoe kan de kennis die je nodig hebt voor dit ambacht bewaart blijven voor de generaties na mij? Een opvolger was NIET te vinden, wie gaat er nu een beetje aan stokoude klokken zitten prutsen? Uiteindelijk, met hulp van velen, is er nu een Stichting opgericht, waarin hij al zijn documentatie en kennis kan onderbrengen, Stichting Provenancezutphen.nl . Het doel wordt omschreven als: “het toegankelijk maken van restauratie archieven van verschillende ambachtelijk restauratoren, zodat die behouden blijven als kunst-en cultuurhistorisch erfgoed”.
De Stichting Cultuurfonds Nederland is zeer geïnteresseerd in deze Stichting, maar doet wel moeilijk, omdat ze zoiets nog nooit bij de hand hebben gehad. Dit is niet iets tastbaars, dit is kennis van een ambacht, verzameld in iemands hoofd. Ik filosofeer hierover nog een beetje: bij de restauratie van de Dom in Utrecht was precies bekend hoe oud de stenen waren en hoe en waar ze in de muren terug geplaatst moesten worden. Monumenten zijn in Nederland zeer goed beschermd, nu de oude ambachten nog, meubelmakers, boekbinders, glas in lood ramen makers … Het is echt de moeite waard om die site , zie hierboven, even te bekijken en dan bijvoorbeeld het radschema te bekijken, ongelooflijk dat zoiets in de zeventiende eeuw gemaakt werd. Een schema van een computer ziet er waarschijnlijk net zo uit. Eén van onze klokken is gemaakt in 1740! Sinds mijn echtgenoot twee jaar geleden is overleden, hecht ik er zeer aan dat alle klokken lopen. Hij was de baas over de klokken, maar de laatste jaren lukte dat niet altijd meer. Bij mij hoeven de klokken niet allemaal op tijd te lopen, dat is echt te moeilijk , maar ze moeten wel lopen en mooi klinken op de hele en halve uren. Onderstaande klok is een 18e-eeuwse stoelklok uit Leeuwarden.
Toen mijn echtgenoot een keertje de gewichten van die klok aan het ophijsen was, zei een meisje van de thuiszorg, die op hem stond te wachten “oh wat een mooie klok, zit daar een batterij in?”
