Van 1959 tot 1961 werkte ik in de USA ( zie mijn vorige blog). Mijn werk als kleuterleidster en het testen van kleine kinderen daar was geweldig. In mei 1961, toen ik daar nog gewoon werkte, kreeg ik totaal onverwacht een telegram van de directeur van de Werkplaats Kindergemeenschap in Bilthoven, Mevrouw Lambert-Anema. Zij vroeg of ik wilde solliciteren naar een baan op de Werkplaats. Ik moest, vanwege mijn visum, de USA verlaten en wilde in Nederland weer aan het werk. Ik solliciteerde dus naar de functie op de Werkplaats. Net terug in Nederland moest ik een sollicitatiegesprek voeren. Ik ging daar in de auto van mijn vader, een Maserati, naar toe. Een beetje pijnlijk, zo’n poene auto. Ik verstopte hem vlakbij de school in de bosjes. Het gesprek ging goed, maar toen ik terug kwam bij mijn auto stond een grote groep leerlingen om mijn auto heen. Oeps. Ik kreeg de baan en begon in september als kleuterjuf !
Misschien is het goed om even uit te leggen wat de Werkplaats Kindergemeenschap is. Deze school is opgericht door de theosoof en wereldverbeteraar Kees Boeke, in 1926. Zijn zeven kinderen konden niet naar een gewone school, want die school werd in stand gehouden met belastinggeld en dat wenste Kees Boeke niet te gebruiken. Hij wilde ook nooit over de stoep lopen, aangelegd met belastinggeld. De school was in eerste instantie niet succesvol, maar later is het een hele grote school geworden. Altijd zeer progressief, en anders dan andere scholen. Alle leerlingen waren werkers en leerkrachten medewerkers. En alle werkers noemen de medewerkers bij hun voornaam.
De Jongeren Kinderafdeling zetelde in een apart, mooi gebouw. 5 groepen, in iedere groep minstens 30 kinderen van 4 tot 7 jaar. Heel bijzonder was dat de kinderen van 6 en 7 jaar in dit gebouw ook leerden lezen en schrijven. Dat was in die tijd hoogst ongebruikelijk*. Ik kreeg een groep van 6 jarigen. Het was fantastisch spannend voor mij om een kind te leren lezen. (Ik had op mijn opleiding dus nooit geleerd hoe je een kind leert lezen!) De verwondering en dan de intense vreugde dat ze begrijpen dat al die tekentjes een woord vormen na een paar maanden. Ik werd daar elke dag heel blij van. De kleuters waren elke dag op school tot drie uur. In die tijd ook zeer ongebruikelijk in Nederland. Tussen de middag gingen alle kleuters rusten, iedereen pakte een bedje, die op hoge stapels op de gang stonden, en droegen dat naar de klas en gingen drie kwartier rusten! Juf bleef bij ze. Interessant is dat in dat gebouw geen kamer was voor de Juffen. Die waren altijd bij hun groep. Ook ging elke Juf een keer per jaar op ouderbezoek, heel veel avonden dus met 30 kleuters. Achter de school was een kinderboerderij, waar veel dieren waren ( een valse gans, herinner ik mij!). Bij de school hoorde ook een opleiding voor kleuterleidsters. Sonja Heijmans, het hoofd van de Jongeren Kinderen Afdeling, ging met pensioen en het tweede jaar dat ik daar was werd ik, weer totaal onverwacht, haar opvolger. Een prachtige baan, veel verantwoordelijkheid (ik was 26) Ik had geen groep meer, maar kon natuurlijk wel veel invallen. Ook de kleuterleidsters opleiding vergde veel tijd. Ik trouwde, verwachtte al snel een baby en moest helaas deze mooie baan in 1964 verlaten, ook omdat mijn echtgenoot en ik naar Holten verhuisden. Een half jaar later vroeg Tine Lambert mij of ik in het Bestuur van de Stichting Werkplaats Kindergemeenschap wilde komen en zo geschiedde. Dat was ook geen makkelijk baantje onder de zeer strenge leiding van Prof Ir Schermerhorn ( de eerste Nederlandse Premier na de tweede Wereldoorlog!) Hij was bepaald niet (jonge) vrouw vriendelijk. Ik herinner mij bijvoorbeeld dat ik even de vergadering verliet om mijn (tweede) kind te voeden die lag in een mandje in een kamertje ernaast. Schermerhorn vond dat zeer ongepast. Het was een bijzondere tijd. De Werkplaats viert in Juni haar 100 jarig bestaan. Misschien ga ik er wel naar toe…..
*In Nederland was een kleuterschool voor kinderen van 4 tot 6, een lagere school van 6 tot 12. Bijna altijd waren die scholen in verschillende gebouwen. Pas in1985 werd de basisschool ingevoerd met kinderen van 4 tot 12. Op de opleiding tot kleuterleidster werd je NIET geleerd hoe je kinderen moest leren lezen en schrijven.